Υπάρχουν τηλεοπτικές στιγμές που τελειώνουν μαζί με το επεισόδιο. Και υπάρχουν άλλες που, ακόμη κι όταν πέσουν οι τίτλοι τέλους, συνεχίζουν να σε απασχολούν. Η audition της 20χρονης Σταυρούλας στο GNTM, το βράδυ της Τρίτης 22 Σεπτεμβρίου, ανήκει στη δεύτερη κατηγορία. Όχι επειδή μια κοπέλα λύγισε μπροστά στις κάμερες. Αλλά επειδή για άλλη μία φορά, το σώμα βρέθηκε στο επίκεντρο μιας συζήτησης που υποτίθεται πως αφορά τη μόδα.
Η Σταυρούλα εμφανίστηκε μπροστά στους κριτές για να διεκδικήσει μια θέση στο GNTM. Η συζήτηση, όμως, μετατοπίστηκε γρήγορα από το αν έχει τις προδιαγραφές ενός μοντέλου στο πώς ακριβώς θα μπορούσε να κατηγοριοποιηθεί το σώμα της. Η Μπέττυ Μαγγίρα τη ρώτησε αν θα μπορούσε να ανήκει στην κατηγορία «light plus size», ενώ στη συνέχεια έγινε συζήτηση ανάμεσα στους κριτές για τις αναλογίες και το fashion size της.
Και κάπου εδώ είναι που θεωρώ ότι αξίζει να σταθούμε.
Πότε το σώμα έγινε ξανά το βασικό θέμα;
Ας ξεκαθαρίσουμε κάτι από την αρχή: η λέξη «plus size» δεν είναι προσβολή. Δεν θα έπρεπε να είναι προσβολή και δεν είναι υποτιμητικό να περιγράφεται ένας άνθρωπος με έναν συγκεκριμένο τρόπο σε σχέση με τα δεδομένα της μόδας.
Το πρόβλημα αρχίζει όταν ένας άνθρωπος αισθάνεται ότι πρέπει να τοποθετηθεί σε ένα κουτάκι προκειμένου να εξηγηθεί αν «χωράει» σε έναν χώρο. Γιατί η Σταυρούλα δεν πήγε στο GNTM για να αποδείξει σε ποια κατηγορία σώματος ανήκει. Πήγε για να δείξει αν μπορεί να σταθεί ως μοντέλο. Και αυτή η διαφορά δεν είναι καθόλου μικρή! Στην audition, η ίδια είπε ότι αισθάνεται πως έχει καμπύλες. Αργότερα, όταν ήρθε η στιγμή της ψηφοφορίας, ξέσπασε σε κλάματα. Η κοπέλα μάλιστα παραδέχτηκε πως δεν μπορούσε να εξηγήσει πλήρως γιατί συγκινήθηκε τόσο έντονα.
Κανείς από εμάς δεν μπορεί να γνωρίζει τι ακριβώς συνέβη μέσα της εκείνη τη στιγμή. Μπορούμε όμως να δούμε το προφανές. Πως μια 20χρονη γυναίκα βρέθηκε να συζητά δημόσια για το σώμα της, την ώρα που δεκάδες κάμερες κατέγραφαν κάθε αντίδρασή της. Και αυτό από μόνο του είναι αρκετό για να μας κάνει να σκεφτούμε.
Μήπως έχουμε απλώς αλλάξει τις λέξεις;
Για χρόνια η μόδα έλεγε στις γυναίκες ότι πρέπει να είναι πολύ αδύνατες. Μετά ήρθαν οι καμπύλες, το body positivity, η εκπροσώπηση διαφορετικών σωματότυπων και μια νέα γλώσσα γύρω από τη διαφορετικότητα. Κάναμε πράγματι ένα βήμα μπροστά. Όμως υπάρχει μια παγίδα: να πιστέψουμε ότι επειδή αλλάξαμε τη γλώσσα, αλλάξαμε και τη νοοτροπία.
Δεν είμαστε ακόμη εκεί. Και τα στοιχεία από τη διεθνή μόδα το επιβεβαιώνουν. Η πιο πρόσφατη έρευνα της Vogue Business για τις πασαρέλες Φθινόπωρο/Χειμώνας 2026 ανέλυσε 7.817 looks από 182 shows και παρουσιάσεις. Το 97,6% των looks παρουσιάστηκε σε straight-size μοντέλα, το 2,1% σε mid-size και μόλις το 0,3% σε plus-size μοντέλα. Η Vogue Business σημειώνει μάλιστα ότι η εκπροσώπηση των plus-size μοντέλων επέστρεψε στο χαμηλότερο επίπεδο από τότε που ξεκίνησε η συγκεκριμένη καταγραφή πριν από τρία χρόνια.
Η μόδα έχει αλλάξει. Έχει γίνει πιο ανοιχτή, έχει δημιουργήσει περισσότερο χώρο και έχει επιτρέψει σε περισσότερα σώματα να αποκτήσουν ορατότητα. Αλλά δεν έχει καταργήσει τα στερεότυπα. Και ίσως γι’ αυτό ακριβώς πρέπει να είμαστε ακόμη πιο προσεκτικοί με τον τρόπο που μιλάμε για τα σώματα.
Δεν είναι όλα «body positivity» επειδή χρησιμοποιούμε πιο ευγενικές λέξεις
Υπάρχει κάτι ακόμη που με προβληματίζει στο συγκεκριμένο περιστατικό. Η Μπέττυ Μαγγίρα, όπως παρακολουθήσαμε στο χθεσινό 22/9 επεισόδιο του GNTM, έσπευσε να διευκρινίσει πως το «light plus size» δεν είναι κάτι κακό και πως δεν χρειάζεται να το παίρνουμε στραβά. Πρόκειται για μια λογική εξήγηση: ο συγκεκριμένος όρος δεν αποτελεί από μόνος του χαρακτηρισμό μειωτικό.
Αλλά μήπως το πραγματικό ερώτημα είναι άλλο; Γιατί χρειάζεται να συζητήσουμε τόσο πολύ για την κατηγορία στην οποία ανήκει ένα σώμα; Γιατί πρέπει μια 20χρονη να ακούσει από την κριτική επιτροπή σε ποιο μέγεθος ή σε ποιο ενδιάμεσο μέγεθος μπορεί να τοποθετηθεί; Η μόδα χρειάζεται μεγέθη για να σχεδιάζει και να κατασκευάζει ρούχα. Είναι πρακτική ανάγκη. Οι άνθρωποι, όμως, δεν χρειάζονται κατηγορίες για να αποκτήσουν αξία.
Και στην τελική, η Σταυρούλα δεν χρωστούσε καμία εξήγηση
Ακόμη πιο χαρακτηριστικό ήταν ότι στη συνέχεια η Σταυρούλα μίλησε για μια δύσκολη περίοδο της ζωής της, για απώλεια βάρους και για το γεγονός ότι είχε αποφασίσει να σταματήσει να πιέζει τον εαυτό της σε σχέση με την εικόνα της. Και εδώ υπάρχει, κατά τη γνώμη μου, κάτι που δεν πρέπει να προσπεράσουμε. Μια γυναίκα δεν θα έπρεπε να χρειάζεται να εξηγήσει γιατί πήρε κιλά, γιατί έχασε κιλά, τι πέρασε, πώς ένιωσε ή τι συνέβη στη ζωή της για να δικαιολογήσει το σώμα με το οποίο εμφανίζεται σήμερα.
Το σώμα της ΔΕΝ είναι απολογία. ΔΕΝ είναι βιογραφικό. ΔΕΝ είναι απόδειξη προσπάθειας. Και κυρίως, ΔΕΝ είναι μια εκκρεμότητα που πρέπει κάποιος να τακτοποιήσει πριν της επιτρέψει να νιώσει όμορφη! Η Μπέττυ Μαγγίρα, βλέποντας τη νεαρή κοπέλα να λυγίζει, σηκώθηκε και προσπάθησε να την εμψυχώσει, τονίζοντας πως δεν χρειάζεται να δικαιολογείται για αυτό που είναι.
Το GNTM εν έτει 2026 μπορεί κάλλιστα να μιλήσει για τη μόδα χωρίς να μετράει τα σώματα
Δεν υποστηρίζω ότι σε έναν διαγωνισμό μόδας δεν πρέπει να υπάρχουν κριτήρια. Φυσικά και πρέπει να υπάρχει επαγγελματική αξιολόγηση. Ύψος, αναλογίες, κίνηση, φωτογένεια, πασαρέλα, εκφραστικότητα, προσωπικότητα, δυνατότητα να «γράψει» κάποιος στον φακό. Όλα αυτά είναι μέρος της δουλειάς.
Αλλά υπάρχει τεράστια απόσταση ανάμεσα στο «αξιολογώ αν μπορείς να δουλέψεις ως μοντέλο» και στο «προσπαθώ να βρω σε ποιο κουτάκι σώματος ανήκεις». Και το 2026 θα περίμενε κανείς πως η δεύτερη συζήτηση θα γινόταν όλο και λιγότερο απαραίτητη!
Γιατί η μόδα δεν έγινε πιο ενδιαφέρουσα επειδή εφηύρε περισσότερες λέξεις για να περιγράψει τα σώματα. Έγινε πιο ενδιαφέρουσα κάθε φορά που σταμάτησε να απαιτεί από όλους να μοιάζουν μεταξύ τους.
Αυτό είναι, τελικά, το ζητούμενο. Όχι να καταργήσουμε τη λέξη «plus size». Όχι να κάνουμε πως όλα τα σώματα είναι ίδια. Αλλά να σταματήσουμε να συμπεριφερόμαστε σαν να πρέπει κάθε σώμα να συνοδεύεται από μια ετικέτα για να ξέρουμε πόσο χώρο δικαιούται.
Η Σταυρούλα πήγε στο GNTM για να διεκδικήσει μια ευκαιρία. Ας ελπίσουμε ότι η επόμενη συζήτηση για εκείνη θα αφορά το πώς ποζάρει, πώς περπατά, πώς φωτογραφίζεται και τι μπορεί να κάνει ως μοντέλο. Και όχι το πόσα γράμματα χωράει η ετικέτα του ρούχου της!
